|
41 |
درود برشما آقای نیکنام، نظرشما در مورد گروه وفرقه مهربابا چیست. با سپاس
پرسش :
درود برشما آقای نیکنام، نظرشما در مورد گروه وفرقه مهربابا چیست. با سپاس
پاسخ :
درود برشما آقای نیکنام، نظرشما در مورد گروه وفرقه مهربابا چیست. با سپاس
پاسخ :
«مهر بابا» یکی از زرتشتیان ایرانی و از محله خرمشاه در یزد می باشد که برای کار وزندگی بهتر همچون بسیاری از زرتشتیان آن زمان، پیاده به هندوستان رفته است. زندگی نامه ایشان در کتاب فرزانگان زرتشتی، نوشته رشید شهمردان آمده است. آنچه ایشان را به گونه دیگر بیان کرده که سبب گرایش برخی افراد به وی شده است، هم نشینی مهر بابا، با دراویش هندی و کسانی است که با ریاضت کشیدن و کارهایی شگفت انگیز در هندوستان فراوانند و همه به «بابا» معروف گشته اند. مهربابا سالها با غذایی ساده زندگی کرد و سکوت و خاموشی را برگزیده، گفتاری نداشته است.
مهر بابا،اندیشه وفلسفه تازه ای را بیان نکرده است که بتوان او را درجایگاه رهبر دینی، فیلسوف ویا مراد در نظر بگیریم که مریدانی برای خود داشته باشد. او گفته های مفید برخی از پیامبران به ویژه زرتشت را برگزیده ودوستان ویارانش را سفارش کرده تا پیروی کنند.
تکیه کلام مهربابا این بوده است: « من نیامده ام تا آموزش دهم بلکه آمده ام تا بیدار کنم »، بنابراین برای کسانی که در خواب غفلت باشند داروی مناسبی بوده است . ایشان در پایان زندگی بیان کرده بود: هنگامی که خواهد مرد، پیروانش در سراسر جهان با دل آگاهی از درگذشت وی باخبرخواهند شد، ولی هیچگاه چنین چیزی اتفاق نیفتاد.
هر سال در فصل ویژه ای هواخواهان « مهر بابا» برای زیارت مزارش به هندوستان می روند. یاد آوری می کنم که در باور وتراداد(:سنت) های هندوستان « بابا» فراوان یافت می شود که هریک خواستاران وپیروان بیشتری نسبت به مهربابا دارند.
|
|
42 |
موبد نیکنام درود، آیا دردین زرتشت سیگار کشیدن بی احترامی به آتش است؟
پرسش :
موبد نیکنام درود، آیا دردین زرتشت سیگار کشیدن بی احترامی به آتش است؟
پاسخ :
درود برشما، فرهنگ وترادادهای زرتشتی گونه ای از آتش را گرامی داشته است که به ریخت(:شکل) نمادین بازگو کننده آتش اشغ اهورایی است. چنانکه حافظ نیز می فرماید:
از آن به دیر مغانم عزیز می دارند
که آتشی که نمیرد همیشه، دردل ماست.
و یا مولانا می گوید:
آتش اشغ است که اندر نی فتاد
جوشش اشغ است که اندر می فتاد
آتش است این بانگ نای و نیست باد
هرکه این آتش ندارد نیست باد.
آشکار است که کشیدن سیگار و یا هرگونه دودی که به ریه ها وارد شود، چون به خرد آسیب می رساند و جسم را ناتوان و بیمار می کند از کارهای ناپسند است. چون درفرهنگ نیاکان ما، آزردن تن ناشایست بوده ولی بی مهری به آتش وآتشکده نیست.
ReplyForward
|
|
43 |
نوروز خجسته استاد نیکنام. خاک جزیی از ۴ عنصر پاک کننده در ایران باستان بوده است ازاینرو کالبد انسان را در دخمه می گذاشتند تا خاک ناپاک نشود، درآن زمان بااجساد حیوانات چه می کردند مگر آنها از پلیدی ها نبوده اند؟
پرسش :
نوروز خجسته استاد نیکنام. خاک جزیی از ۴ عنصر پاک کننده در ایران باستان بوده است ازاینرو کالبد انسان را در دخمه می گذاشتند تا خاک ناپاک نشود، درآن زمان بااجساد حیوانات چه می کردند مگر آنها از پلیدی ها نبوده اند؟
پاسخ :
نوروز شما نیز پیروز، چنانکه اشاره کرده اید خاک همچون باد، آب و آتش از پدیده های پاک کننده بوده اند وایرانیان از دیرباز باور داشتند که باید آن ها را گرامی داشته، از آلوده کردن و هدر دادن آن پرهیز کنند.
آشکار است هرگاه نیاز به پاک کننده ای بوده است هریک از این پاک کننده ها که به آسانی در دسترس بوده استفاده میشده است. این شیوه، آلوده کردن آنها نبوده بلکه ابزار پاک کنندگی بوده اند.
نیاکان ما؛ آب روان چشمه ها، رودخانه ودریاها را آلوده نمی کرده اند. خاک را برای کشاورزی وآبادانی آماده می کردند. هوا را پاک نگهداشته و ناپاکی ها را به آتش آتشکده ها که نماد اشغ ومهر است افزوده نمی کردند.
بنابراین چون هنر این چهار آخشیج، پاک کردن بوده است از آنها برای شستن وپاکی تن، ازبین بردن جسد جانوران در پیرامون زیستگاه بهره می گرفتند. به همین انگیزه جسد درگذشتگان خود را نیز به خاک می سپردند تا زیستگاه آلوده نگردد.
دخمه گذاری نیز یکی از شیوه های آریاییان برای از بین بردن جسد درگذشتگان بوده است، آنان که در جاهای پوشیده از برف زندگی می کرده اند و امکان خاکسپاری را نداشته اند. چوب خشک نیز کمیاب بوده تا جسد درگذشتگان را با آتش از بین ببرند.چاره دیگری نداشته اند. با آمدن آریایی ها به سرزمین ایران، شاید ساکنان بومی ایران نیز روش دخمه گذاری را آموخته واندک اندک از این روش بهره می گرفتند، به ویژه هنگامی که بیگانگان بر میهن ما یورش می آوردند، کشته های زیادی برزمین مانده و یا براثر بیماری های واگیردار، بسیاری تلف می شدند. روش دخمه گذاری آسان تر بوده است.
از آثاری که در بخش های گوناگون ایران با پیشینه چندین هزار ساله آشکار شده است، در می یابیم که بهترین شیوه برگزیده نیاکان ما برای جسد درگذشتگان، رسم خاکسپاری بوده است.
|
|
44 |
استاد نیکنام فرمودید که در دین زرتشت اختیار هست ولی نفرمودید که اگر کسی وارد دین زرتشت شد و خواست خارج شود آیا باز هم اختیار دارد یا نه؟
پرسش :
استاد نیکنام فرمودید که در دین زرتشت اختیار هست ولی نفرمودید که اگر کسی وارد دین زرتشت شد و خواست خارج شود آیا باز هم اختیار دارد یا نه؟
پاسخ :
آری، ناگفته پیداست. هنگامی که دین وآیینی سراسر با اختیار وآزادی در گزینش همراه باشد. هرکس به دلخواه می تواند اندیشه، بینش وکیش زرتشت را گزینش کرده وهرگاه خواستار نباشد، با همان اختیار وآزادی در گزینش، آن شیوه از زندگی را دگرگون سازد.
به برداشت وگویشی ساده تر، هرکس به هر روزگاری، با آزادی می تواند برای زندگی خود، راستی، مهرورزی، شادی، دهشمندی، خدمت به دیگران، خردورزی وتازه شدن را پیشه خویش سازد وهرگاه خواستار سفارش های اشوزرتشت نبود، با اختیار برآن شود تا دروغ وکژاندیشی، دشمنی، غمگساری، خودپسندی، نژادپرستی، خرافه نگری و پنداربافی را گزینش کند واز راه اشویی که جان مایه پیام زرتشت است، بیرون شود.
|
|
45 |
درود آقای نیکنام ، نوشیدن شراب در دین زتشت چه حکمی دارد؟ آیا منع شده است.
پرسش :
درود آقای نیکنام ، نوشیدن شراب در دین زتشت چه حکمی دارد؟ آیا منع شده است.
پاسخ :
درود برشما، خوردن، نوشیدن، پوشیدن، خواب رفتن، تن شستن، راه رفتن و نیازهای فردی دیگردر زندگی؛ همه بستگی به خرد افراد دارد که بانگرش به چگونگی زندگی آنان و اینکه در چه آب و هوایی زندگی می کنند، در چه سن و سالی به سر می برند، توانایی جسمی هر یک تا چه اندازه است، چه پیشه یی دارند، تندرستی و بیماری آنان چگونه است. بنابراین با استفاده از هر خوراکی ونوشیدنی آشکاراست که شاید ریخت تن و روانشان همراه باکردارشان دگرگون شود.
در بینش زرتشت هرآنچه به تندرستی، آزرده شدن روان و رفتارمرتو(:انسان) آسیب و زیان وارد سازد، ناشایست بوده و به دور از خرد رسای مرتوگانی است.
پرهیز از اینگونه کارها، دستور دینی(:حکم) نداردکه از نوشته دینی برگرفته شود ویا پیشوای دینی پاسخگو باشد بلکه پیشنهاد خردمندانه و هماهنگ با دانش زمان و مکان را باخود به همراه دارد .
|
|
46 |
درود موبد نیکنام، با توجه به اینکه بینش زرتشت تنهادر گاثاها آمده ودر آن احکامی وجود ندارد پرسش های احکامی چگونه پاسخ داده می شود؟
پرسش :
درود موبد نیکنام، با توجه به اینکه بینش زرتشت تنهادر گاثاها آمده ودر آن احکامی وجود ندارد پرسش های احکامی چگونه پاسخ داده می شود؟
پاسخ :
درود برشما، واژه"احکام" جمع حکم بوده که در گویش پارسی به گونه «دستور» و« داد» آمده است.
دستور و داد هایی که باید هر مرتویی(:انسانی) در زندگی داشته باشد بایستی برگرفته از قوانین مدنی باشد که نمایندگان درشورای مجلس هرکشور فراهم خواهند کرد و آشکار است که نسبت به هر رویکرد و خواسته تازه ای اندیشمندان به رایزنی پرداخته وبهترین شیوه را پیشنهاد خواهند داد. بیگمان مرتوگانی که قانون مدار و دادخواه باشند با هنجار ودستورهای همگانی دانش پایه پایدار خواهند بود.
ناگفته پیداست که پیشنهادهایی نیز هرزمان به یاری دانش برای بهداشت تن و روان، پاک نگهداشتن پیرامون زیستگاه، خوراک و پوشاک، خواب وبیداری، پاکی وپلیدی و ...داده می شود که همگی در رشته های گوناگون برپایه دانش وتجربه ثابت شده است و به هر هنگام و هرزمان، دانشمندان رشته های گوناگون، پیشنهاد های بهتر وساده تری خواهند داد که اگر از هر پیشنهاد و دستوری پیروی نشود، بی هنجاری همگانی را در پی خواهد داشت.
به همین روی در بینش زرتشت نیازی نیست مرتو(:انسان) برای یافتن پرسش های زندگی خود به کتاب های دستوری(:احکام) روی آورد بلکه باید داد (:قانون) و داده های پیشنهادشده از دانش زمان را برای رسیدن به زندگی بهتر، سالم تر وشادتر بپذیرد.
|
|
47 |
آقای نیکنام چندی پیش عکسی از گهنبار که در شهریور برگزار می شود در دست خانمی تسبیح بود.
آیا زرتشتیان هم در دین خود تسبیح دارند؟
پرسش :
آقای نیکنام چندی پیش عکسی از گهنبار که در شهریور برگزار می شود در دست خانمی تسبیح بود.
آیا زرتشتیان هم در دین خود تسبیح دارند؟
پاسخ :
زمزمه کردن سرود هایی از اوستا با آهنگ وشمارگانی ویژه، از دیر باز برای ایرانیان گونه ای از نیایش بوده و باور داشتند آنان را به آرامش فرامی خواند. بنابراین به ابزاری برای یادداشت کردن شماره سرود ها نیاز داشته اند، بیگمان از همان زمان دانه هایی از سنگ های زیبا مانند عقیق، لعل و دیگر مهره های زینتی را برای شمارش گزینش کرده اند. وشاید پس از این مهره ها را سوراخ کرده و با ریسمان به هم پیوست دادند تا در نیایش ها از آن بهره بگیرند.
سرودهای کوتاه اوستایی که پی درپی خوانده می شوند: «اشم وهو»، «یتااهو»، «ینگهه هاتام» و گزیده ای از یشت ها است. شماره های سپندینه (:مقدس) نیز در باور ترادادی(:سنتی) زرتشتیان ۱- ۳- ۷- ۱۳- ۲۱- ۳۳- ۷۲- و ۱۰۱ می باشند. شاید در آن زمان که تازیان به ایران تاختند و به غارت فرهنگ و دارایی ایرانیان پرداختند ابزار شمارش دانه دار را نیز به یادگار بردند ونام آن را تسبیح گذاشتند.
گفتنی است که تسبیح کنونی از «۳» گروه با «۳۳» مهره پیوسته شده که با دومهره پیوند دهنده بین گروه ها باهم «۱۰۱» دانه را تشکیل داده اند که همگی از شماره های سپند باور ایرانیان است
|
|
48 |
درود برشما موبد نیکنام نظر شما در مورد کتابهای اوستا برگردان استاد پور داوود چیست؟ می توان این مجموعه را کاملترین دانست؟
پرسش :
درود برشما موبد نیکنام نظر شما در مورد کتابهای اوستا برگردان استاد پور داوود چیست؟ می توان این مجموعه را کاملترین دانست؟
پاسخ :
درود، استاد پور داوود یکی از پژوهشگران نامدار وبرجسته در فرهنگ ایران باستان وگنجینه اوستایی است. نسک ونوشته های ایشان یکی از منابع با ارزش برای پژوهش در فرهنگ ومیراث باستانی ایران به شمار می آید. گفتنی است که پورداوود نخستین ایرانی پژوهنده در زبان اوستا و برگردان کننده بخش های گوناگون اوستا به زبان پارسی است.
برگردان های ایشان هرچند از جایگاه ویژه ای برخوردار است ولی نمی توان آنها را کامل ترین برگردان ها دانست زیرا پس از آن زنده یاد نیز برگردان و تفسیرهای گوناگون و ارزشمندی پیرامون گنجینه اوستا در ایران و خارج ازکشور پدید آمده است که هرکدام در شناسایی فرهنگ اوستا ودین زرتشت با نگرشی تازه به واژگان اوستایی ودستور زبان آن از ارزش بالایی برخوردار است.
|
|
49 |
سلام استاد نیکنام، ۳ پرسش از حضورتان دارم
۱- در ایران من چگونه می توانم زرتشتی شوم به صورت رسمی؟
۲- آیا پس از زرتشتی شدن دیگر زرتشتییان مرا به عنوان زرتشتی قبول دارند ۳- آیا می توانم با دختری زرتشتی ازدواج کنم؟
پرسش :
سلام استاد نیکنام، ۳ پرسش از حضورتان دارم
۱- در ایران من چگونه می توانم زرتشتی شوم به صورت رسمی؟
۲- آیا پس از زرتشتی شدن دیگر زرتشتییان مرا به عنوان زرتشتی قبول دارند ۳- آیا می توانم با دختری زرتشتی ازدواج کنم؟
پاسخ :
دوست گرامی، اگرخواسته شما از رسمی بودن زرتشتی، دریافت کارت شناسایی ویژه زرتشتیان و باشندگی در گزینشگری(:انتخابات) انجمن ها و دیگر نهاد های زرتشتی است. پاسخ شما این است که کارت شناسایی زرتشتی را انجمن های زرتشتی در ایران صادر می کنند که پروانه کار خود را از وزارت کشور جمهوری اسلامی دریافت کرده اند. در اساسنامه آن نهادها پایبندی(:قید) شده است. که چنین انجمن هایی تنها برای کسانی زاوری(:خدمات) بدهند که پدر و مادر آنان زرتشتی باشند. بنابراین چون پدر و مادر غیر زرتشتیان در ایران، در آمار پیشین انجمن ها نبوده اند. رسمیت یافتن کسی که بخواهد به دین زرتشتی گرایش داشته باشد، هم اکنون میسر نیست. ولی چنانچه خود مایل باشید که رفتاری به شیوه بینش زرتشت وفرهنگ زرتشتیان داشته باشید، پیش از این پاسخ داده شده است.
پاسخ دوم شما: زرتشتیان چگونه باید تازه واردی را قبول داشته باشند؟ پیروان زرتشتی نیز به سفارش اشوزرتشت، با کردار نیکی که پیوسته از خود دارند زرتشتی شناخته می شوند! اگر رفتار آنان در چارچوب بینش زرتشت نباشد پسند و پذیرفته اهوارامزدا نخواهد بود! بنابراین نیازی نیست کسی شما را بپذیرد بلکه کردارتان گویای اندیشه نیک وبد شماست.
پاسخ ۳- در مورد پیوند زناشویی با دختر یا پسر زرتشتی، دفترهای ثبت ازدواج ویژه زرتشتیان نیز که مجوز خود را از سازمان ثبت احوال جمهوری اسلامی ایران دریافت کرده اند، پروانه ندارند پیوندزناشویی(:ازدواجی) را ثبت کنند که پدر ومادر آنان زرتشتی زاده نباشند، بنابراین اگر دختر و یا پسری زرتشتی بخواهد با غیر زرتشتی در ایران ازدواج کند، نخست باید از دین زرتشتی خارج شود، آنگاه ازدواج به شیوه «عقد اسلامی » داشته باشد، لابد خودتان گواهی(:تایید) می فرمایید که پیوند زناشویی یک جوان زرتشتی که به ارزش بیرون رفتن از دین نیاکانش باشد! شایستگی چندانی نخواهد داشت وپذیرش آن دشوار است.
|
|
50 |
سرور نیکنام درود بر شما، نام کتابی که احکام کامل دین زرتشتی در آن آمده باشد بیان کنید.
پرسش :
سرور نیکنام درود بر شما، نام کتابی که احکام کامل دین زرتشتی در آن آمده باشد بیان کنید.
پاسخ :
درود،، مزدیسنان، دستور دینی(:احکام) ندارند و نباید داشته باشند، زیرا آموزه های دینی آنان یک رفتار درست وخردمندانه برای مرتوگان(:بشر) است. بدین روی آنچه که درباره دانستنی های روزانه در زندگی می شود، مانند: بهداشت فردی و هازمانی(:اجتماعی)، شستن تن وجامه، خوردن و نوشیدن، رفتار با کودکان وزنان، خویشکاری(:وظیفه) نسبت به خردسالان وسالخوردگان، برخورد با جانوران، چه خوراکی روا یا نارواست حلال وحرام) است، چه پوششی و با چه رنگی پوشیده شود وهمانند این دستورها را دانش همان رشته، به روزگار وجایی که زندگی می کنند، گزینش وسفارش خواهد کرد.
برای نمونه اگر روزی دانش بهداشت جهانی ثابت کند که برای شستشو به جای صابون، از پرتو(:اشعه) ویژه ای باید استفاده شود، زرتشتیان نخواهند گفت که در دستورهای دینی آنان نام چنین پرتوی نیامده، بنابراین نارواست(:حرام است). این شیوه برای گزینش های دیگر نیز پایدار است.
گفتنی است دستورهایی هماهنگ بادانش گذشتگان پیرامون بهداشت، درمان، ستاره شناسی(:نجوم)، شیوه مبارزه بابیماری ها، دور کردن مردار از زیستگاه، وگند زدایی ناپاکی ها در ایران باستان و پیش از پیامبری زرتشت وپس از آن وجود داشته که بخشی از آن اکنون در نسک اوستایی«وندیداد» به چشم می خورد. نوشته هایی نیز برخی موبدان در دوران ساسانی و پس از آمدن عرب ها به ایران نگاشته شده مانند'' شایست، ناشایست'' و ''روایت های پهلوی'' که دستورهایی برپایه دانش آن روزگار بوده، تراوش اندیشه نوآوری(:ابتکار) برخی از موبدان آن دوران است.
هرچند چنین دستورهایی برای همان روزگار کارآیی داشته است ولی نسبت به تازگی، خردمندی وآزادی گزینش که در پیام اشوزرتشت برای هر دورانی سفارش شده است، اکنون مناسب نیست.
|
|
51 |
جناب نیکنام اشاره کرده اید که دین زرتشت بر پایه دانش استوار شده است ؛ اکنون که دلیل های زیادی بر روزه گرفتن و نخوردن غذا برای مدتی شده چون باعث استراحت و ... می شود؛ پس چرا زرتشتیان برابر آن رفتار نمی کنند؟
پرسش :
جناب نیکنام اشاره کرده اید که دین زرتشت بر پایه دانش استوار شده است ؛ اکنون که دلیل های زیادی بر روزه گرفتن و نخوردن غذا برای مدتی شده چون باعث استراحت و ... می شود؛ پس چرا زرتشتیان برابر آن رفتار نمی کنند؟
پاسخ :
چنانکه فرموده اید، گزینش هر پیشنهادی در بینش زرتشت بر پایهً دانش مرتوگانی(:بشری) است، باید بررسی کنیم که نسبت به هر گزینشی، آیا دانشمندان گیتی و دانش جهانی در پژوهش های خود به چه فرجام(:نتیجه) ای رسیده اند.
شاید در مورد خوردن و نخوردن چیزی و یا کم و زیاد خوردن آن، برخی از ادیان وتیره ها(:اقوام)، سفارش هایی به پیروان خود داده باشند و بیگمان دانشمندان آن تیره نیز برپایه باورهای دینی، آن را تاییدخواهند کرد ولی این رویداد و پژوهش تیره ای، پشتوانهً جهانی ندارد.
گفتنی است در برخی تیره ها(:اقوام) بهترین گوشت برای خوردن، گوشت سگ و یا خوک است که برای پشتیبانی از آن، نوشتار(:مقاله) ها نیز به چاپ رسیده است که ولی برای بسیاری از مرتوها(:مردم) جهان، خوردن اینگونه گوشت ها نکوهیده و گاهی ناروا(:حرام) نامیده شده است.
چینی ها، خوردن گوشت همه چیز را پسندیده وپروانه استفاده دارند ولی بیگمان من و شما از خوردن گوشت عقرب، موش و مارمولک پرهیز کنیم.
بهر روی زرتشتیان گزینش های خویش را در زندگی با پیشرفت دانش هماهنگ می کنند و در این باره نیز پژوهش گروهی از دانشمندان تغذیه را باور دارند که در همه روزهای سال بایستی به اندازه نیاز بدن، نه بیش ونه کم بیاشامند و خوراک میل کنند تا تنی سالم، نیرومند وشاداب داشته باشند زیرا تن، جایگاه روان است و شایسته نیست که روان آزرده شود.
آشکار است در خوردن وآشامیدن به اندازه نیاز بدن با سفارش دانش پزشکی، نیازی نخواهد داشت که مَرتو ها(:مردم) به روز وماهی برگزیده و پی در پی، شکمبه(:معده) خود را به هنگام روشنایی روز، آسودگی دهند و از شامگاه تا بامداد، چند بار به خوردن وآشامیدن پردازند.
|
|
52 |
درود بر استاد نیکنام. خواستم بدانم دين مزدكی همان دين زرتشتی است؟
پرسش :
درود بر استاد نیکنام. خواستم بدانم دين مزدكی همان دين زرتشتی است؟
پاسخ :
درود، مزدک پسر بامداد از موبدان و پیشوایان دینی زرتشتی در زمان ساسانی بوده است که با نابرابری های آن زمان با نگرش به پیام اشوزرتشت ایستادگی(:قیام)کرد و به مبارزه پرداخت.
مزدک یاران و همراهان فراوانی به دست آورد ولی پس از چندی بر آنان یورش آورده و بسیاری از این گروه رامتلاشی کردند.
روزبه (سلمان پارسی) یکی از بزرگان و دانایان مزدکی بود که از این رویداد جان سالم به در برد او مامور شد تا به سوی سرزمین تازیان که در آن روزگار زیر فرمان پادشاهی ایران بودند برود، نخست مَرتوگان (:مردم) آن سامان را که بادیه نشین بودند به دین و تمدن فراخواند سپس به یاری نیروی جوان تازی، سپاهی آماده سازد تا در برابر حکومت ساسانی ایستادگی کنند. برابری و داد گستری را دوباره به مرتوگان ایران بازگردانند.
با این برنامه برگ های تاریخ به گونه ای دیگر ورق خورد؛ گفتنی است مزدک یک زرتشتی بود و از دانایان این کیش بود که با یارانی که به همراه داشت به دنبال برابری و اصلاح جامعه بود. کار او در ایران نتیجه ای نداشت و فرستاده باورهای او نیز در بیرون از ایران برای رهایی سرانجام دیگری داشت.
|
|
53 |
درود موبد نیکنام، درباره جایگاه الهه ها در دین زرتشت توضیح بدهید و این که الهه اناهیتا مربوط به دین زرتشت بوده یاقبل وبعد ازآن
پرسش :
درود موبد نیکنام، درباره جایگاه الهه ها در دین زرتشت توضیح بدهید و این که الهه اناهیتا مربوط به دین زرتشت بوده یاقبل وبعد ازآن
پاسخ :
در بینش زرتشت از پدیده ای به نام فرشته(:الهه) یاد نشده است. نیاکان ما برای هریک از پدیده های نیک و ارزشمند که در کنار زندگی آنان بوده است. نامی را برگزیده و «ایزد» می نامیدند (ایزد= یَزَت= یَسنَه= ستایش کردن) نمادهایی بوده اند که درباور نخستین بایستی آنها را درود فرستاد و نیایش کرد. برپایه همین باور، ایزدانی در استورهای کهن ایرانی وجود داشته اند که نام آنها در اوستای«برساد»(بخشی ازخرده اوستا) آمده است. ایزد« میترا»(مهر)، ایزدبانوی «آناهیتا»(ناهید)، ایزدرشن، ایزداشتاد، ایزد«ورهرام»(بهرام) و... از ایزدان باستانی ایران بوده که هریک به دلیلی موردستایش بوده اند.
ایزد مهر برای ارزش پیمان و دوستی، ایزد آناهیتا نماد آب های پاک و بالنده، ایزد ورهرام برای پیروزشدن در زندگی و... که درپیام زرتشت جایگاهی ندارند ولی در استوره های ایرانی از آنها یاد شده است. هنگامی که زرتشت خدای یکتا«اهورامزدا»(خداوند جان و خرد) را سرآغاز و سرانجام هستی نامید. از اعتبار ستایش ایزدان کاسته شد، از آن پس ستایش نشدند. ولی نام آنها و«یشت ها» سرودهایی که برای آنها وجود داشت همچنان در بخش هایی از اوستا به یادگار مانده است.
|
|
54 |
جناب نیکنام. تفاوت مانی و مزدک در اندیشه با زرتشت چیست؟
پرسش :
جناب نیکنام. تفاوت مانی و مزدک در اندیشه با زرتشت چیست؟
پاسخ :
زرتشت، پیام آور وآموزگار آیین راستی وخرد است که نزدیک به چهار هزار سال پیش برای نخستین بار درجهان به یکتایی پروردگار پی برد و اهورامزدا(خداوند جان وخرد، دانایی وآگاهی بیکران)را به جهانیان آشکارکرد. دین او برپایه خردمندی، راستی، شادی، برابری، آشتی، تازه شدن، سازندگی وپیشرفت استوار شده است.
مانی، بنیانگذار مکتب مانویت است به دوران جوانی دانش وحکمت را از دین های زرتشتی، عیسوی و بودایی آموخت سپس خود را پیغمبر دانست. اندکی در شهرها وکشورهای آسیایی، دین خود را گسترش داد. به روزگار ساسانی، فیروز برادر شاپور او را پذیرا شد. مانی یکی ازکتاب هایش به نام شاپورگان را به او پیشکش کرد. مدتی بعد مورد بی مهری شاه قرار گرفت و چند گاهی تبیعد شد. مانی در زمان آوارگی در کشورهای چین، هند وتبت به تبلیغ دینش پرداخت. مکتب او ترکیبی از دین های زرتشتی، عیسوی وفرهنگ یونانی وبودایی بود. گفته های او با نقاشی همراه بود تا مرتوها(:مردم) بهتر دینش را درک کنند. بهرام اول، مانی را دستگیر کرد وبه قتل رسانید.
مزدک پسر بامداد از فارس برخاسته بود. آیین او تکمیل کننده دین مانی به ویژه دربخش روشنایی وتاریکی بود درکیش مزدک مانند مانی آنچه اشتیاق روان را به ماده افزایش می داد سرزنش می شد به همین دلیل خوردن گوشت، ناروا(:حرام) بود. قباد پادشاه ساسانی خواهان(:طرفدار) آیین مزدک شد ولی بااختلافی که با موبدان پیدا کرد، مزدک و مزدکیان کشته وپراکنده شدند. برخی پژوهشگران نگرش مزدک را با برابری حقوق انسان ها در بینش زرتشت هماهنگ دانسته و اورا ویراستار(:اصلاح کننده) ویژگی های پیام زرتشت در دوران ساسانی می دانند.
|
|
55 |
درود موبد نیکنام گرامی، آیا در دین زرتشتی نسبت هایی مانند مرتد. ملحد. کافر و ... وجود دارد؟
پرسش :
درود موبد نیکنام گرامی، آیا در دین زرتشتی نسبت هایی مانند مرتد. ملحد. کافر و ... وجود دارد؟
پاسخ :
درود برشما، خیر_ دین زرتشت، آیین اختیار وآزادی است. هر گونه گزینشی در این راستا به ویژه گزینش دین، برپایه اراده، خواسته وخرد هرکس انجام می پذیرد.
آشکار است که برپایه آزادی وبهره گیری از خرد، هرگاه کسی خواستار گزینش دیگری نیز باشد. آزاد است تا شیوه باورهای خود را دگرگون سازد.
بدین روی اینگونه واژگان و جرم های نسبت داده شده به مرتوها(:انسان) که از دین ارثی خویش رها گشته و ناسزا به پیروان اندیشه ای دیگر داشته باشد، در فرهنگ و دادگستری ایران باستان جایگاهی نداشته است و کسی در چار چوب اندیشه ای ویژه وبدون خواسته اش که به اجبار از پیش گزینش شده باشد، زندگی نکرده است
|
|
56 |
با سلام آقای نیکنام.جایگاه فردی که جادوگر است در دین زرتشت چگونه است؟ اگر این عمل برای امور نیک استفاده شود چگونه است؟
پرسش :
با سلام آقای نیکنام.جایگاه فردی که جادوگر است در دین زرتشت چگونه است؟ اگر این عمل برای امور نیک استفاده شود چگونه است؟
پاسخ :
درود برشما، گفتنی است که بینش زرتشت در راستای خردمندی ودانش گستری پایه ریزی شده است بنابراین شایستگی دارد تا همه گاه با دانش روزگار هماهنگ بوده وهم خوانی داشته باشد.
آشکاراست که دربینش خردگرایی برپایه دانش؛ هرگونه جادوگری، استوره پنداری، سحر و کارهای شگفت انگیز آنچنانی جایگاهی نخواهد داشت.
پیام زرتشت سفارش به کار وتلاش برای سازندگی زندگی بهتر و با بهره گیری از دانش را دارد به همین روی شایسته نمی داند تا کسی با جادوگری کار دیگری را پیچیده ودشوار کند و یا با شیوه دیگری از جادوگری گره از کار کسی باز کند.
چنانچه جادوگری در این بینش پذیرفته شود، فلسفه خردگرایی ودانش بنیانی که در سخنان زرتشت آمده است، نادیده گرفته خواهد شد.
|
|
57 |
درود استاد نیکنام، پس از کشورگشایی اعراب، چرامصر یک کشورعربی شد، ولی ایرانیان عرب نشدند؟
پرسش :
درود استاد نیکنام، پس از کشورگشایی اعراب، چرامصر یک کشورعربی شد، ولی ایرانیان عرب نشدند؟
پاسخ :
درود برشما، همانند این پرسش را روزی از یکی از دانشمندان مصری(حسنین هیکل)نیز پرسیده بودند. وایشان پاسخی مناسب داده بود.
به این شیوه که مصر را با ایران مقایسه کرده و پرسیدند: چرا از زبان و فرهنگ«قبطی»که پیش از آمدن عرب ها به کشور مصر وجود داشت اثری نمانده و مصری ها اکنون فرهنگ عربی دارند ولی مرتوهای(:مردم) ایران همچنان با دبیره(:خط) زیبای پارسی می نویسندو به گویش شیرین پارسی سخن می گویند؟.
این دانشمند مصری پاسخ می دهد: "شما در ایران کسی به نام « فردوسی» را داشته اید که ما نداشته ایم" ، زیرا او پس از حمله عرب ها به ایران، با سرایش شاهنامه اش، زبان پارسی را برای ایرانیان باردیگر زنده کرده است.
پاسخ به درستی بوده وافزون برآن باید گفت که اعراب انگاه که به ایران یورش آورده اند، فرهنگ وتمدن ارزشمندی نداشته اند. بادیه نشین بوده وبرخی با راهزنی روزگار را سپری می کرده اند. بدین روی در برخورد وهم نشینی با ایرانیان دارای فرهنگ، تمدن وهنر گشته اند که بایستی وامدار نیاکان ما باشند.
آشکار است که خرده فرهنگ ها در برخورد با فرهنگ هایی ریشه دار وپیشرفته مانند ایران آن روزگار، از آمیختگی با رفتار واندیشه سرزمین ما بهره هایی نیک دریافت کرده وگاهی نیز به نام خود درجهان به ثبت رسانده اند.
ReplyForward
|
|
58 |
درود بر شما آقای نیکنام آیا حافظ هم به دین زرتشت روی آورد؟
پرسش :
درود بر شما آقای نیکنام آیا حافظ هم به دین زرتشت روی آورد؟
پاسخ :
درود فراوان، حافظ به بینش وراهکارهای چند دین و آیین اشاره می کند و از برخی از آنها به خوبی یاد می کند. آیین مهر را دوست دارد و به بینش زرتشت نیز اشغ می ورزد ولی هیچگاه بیان نمی کند که پیرو چه دینی شده است.
او خود را یک رند پاکباخته، آشغ وهمگام با ارزش های نیک مرتوگانی(:انسانی) می داند.
رند شیرازی بارها از فرهنگ خردورزی، ساده زیستن، نیکوکاری، راست گویی، مهمان نوازی وشادزیستن در دین ایرانیان یاد کرده وبرخود می بالد.
حافظ در بسیاری از غزل هایی که سروده است از پیرمغان(:مغ=مَگه =دانایی=موبد) یاد می کند و اندیشه دارد تا اگر راه و رسم او را دنبال کند، زندگی اش بهتر وشادتر خواهد بود.
برخی از بیت های او که از فرهنگ نیاکان یاد می کند چنین است:
مرید پیر مغانم زمن مرنج ای شیخ
که وعده تو کردی و او به جای آورد...
از آن به دیر مغانم عزیز می دارند
که آتشی که نمیرد همیشه، در دل ماست ...
حلقه پیر مغان از ازلم در گوش است
ماهمان حلقه بگوشیم و همان خواهد بود ...
دولت پیر مغان باد که باقی سهلست
دیگری کو برو و نام من از یاد ببر ...
مشکل خویش بر پیر مغان بردم دوش
کوبه تایید نظر حل معما می کرد ...
بنده پیر مغانم که زجهلم برهاند
پیر ما هرچه کند عین عنایت باشد ...
آن روز در دلم معنی گشوده شد
کز ساکنان درگه پیر مغان شدم ...
در خرابات مغان نور خدا می بینم
وین عجب بین که چه نوری ز کجا می بینم ...
به باغ تازه کن آیین دین زرتشتی
کنون که لاله برافروخت آتش نمرود
ReplyForward
|
|
59 |
درود موبد نیکنام. كسی كه بخواهد در ايران زرتشتی بشود چه آيين هايی در مورد او اجرا می شود؟ صلاحيت و نيت اين افراد چگونه بررسی می شود؟با سپاس
پرسش :
درود موبد نیکنام. كسی كه بخواهد در ايران زرتشتی بشود چه آيين هايی در مورد او اجرا می شود؟ صلاحيت و نيت اين افراد چگونه بررسی می شود؟با سپاس
پاسخ :
درود برشما ، چنانکه پیش از این نیز اشاره شده، زرتشتی بودن به مراسم و آیینی ویژه بستگی ندارد بلکه پذیرفتن یک شیوه زندگی با پیروی از راستی، بهره مندی از خرد و دانش و برخی ویژگی های رفتاری نیاز است.
چنانچه درایران کسی بخواهد پیروی از دین زرتشت را برای خود برگزیند، نخست باید از پیشوایان دینی و نهادهایی که مربوط به دین ارثی و کنونی خویش است و همچنین از خانواده اش رایزنی و پروانه(:اجازه) بگیرد، چنانچه از سوی آنان مشکلی وجود نداشته باشد، برای پیوستن به کیش نیاکان در ایران یا هرجای جهان مشکل دیگری نخواهد بود.
درباره خوب بودن(:صلاحیت) افراد که چه کسی گزینش(:انتخاب) می کند! اگر مرتویی(:انسانی) بی گناه و به دور از کژی ها در گیتی یافت شود او شایستگی دارد تا میزان خوبی و بدی دیگری را به سنجش درآورد وگرنه نیکی گزینش کننده بایستی نخست آشکار گردد.
بیگمان برخی از زرتشتی زادگان نیز مانند پیروان ادیان دیگر ممکن است خودشان شایستگی (:صلاحیت) آنچه می گویند، نداشته باشند تا دیگری را تایید کنند. برپایه همین باور، هرفرد می تواند با پیوستن به نیکی ها ثابت کند که از نیکان روزگار شده و آیینی را برگزیده است که با خرد، راستی، شادی، آزادی، برابری، دادگستری، همکاری، تازگی و دیگر ارزش های مرتوگانی(:انسانی) هماهنگی داشته باشد.
|
|
60 |
آقای موبد نیکنام اشاره می کنید که دین زرتشت بر پایه دانش استوار می باشد؛ اکنون که دلیل های زیادی بر روزه گرفتن و نخوردن غذا برای مدتی شده چون باعث استراحت و ... می شود؛ پس چرا زرتشتیان برابر آن رفتار نمی کنند؟
پرسش :
آقای موبد نیکنام اشاره می کنید که دین زرتشت بر پایه دانش استوار می باشد؛ اکنون که دلیل های زیادی بر روزه گرفتن و نخوردن غذا برای مدتی شده چون باعث استراحت و ... می شود؛ پس چرا زرتشتیان برابر آن رفتار نمی کنند؟
پاسخ :
چنانکه فرموده اید، گزینش در بینش زرتشت بر پایه دانش بشری است، باید بررسی کنیم که در هر مورد آیا دانشمندان گیتی و دانش جهانی در پژوهش های خود به چه برداشت ونتیجه ای رسیده اند. آنگاه هر شیوه تازه ای در زندگی پذیرفته شود.
شاید در مورد خوردن و نخوردن هرخوراک، نوشیدن یا ننوشیدن هرشربت و آبکی و یا کم و زیاد خوردن هریک از آن ها، برخی از ادیان وتیره ها(:اقوام) دات (:قانون) ویژه ای برای پیروان خود داشته باشند که آشکار است دانشمندان آن تیره نیز برپایه باورهای دینی خود، از چنین باورهایی پشتیبانی(:دفاع) خواهند کرد ولی هر پیشنهاد، رویداد و پژوهش تیره ها، بایستی پشتوانه دانش جهانی نیز داشته باشد.
گفتنی است در برخی تیره ها، بهترین گوشت برای خوردن، گوشت سگ و یا خوک است که برای آن جستار(:مقاله) ها نوشته شده و پشتیبانی نیز کرده اند ولی برای بسیاری ازمرتوها(:مردم) جهان خوردن اینگونه گوشت ها نکوهیده و گاهی حرام شده است.
چینی ها، خوردن گوشت همه چیز را پروانه(:اجازه) داده اند وخوردن آنها آزاد است ولی شاید ما از خوردن گوشت عقرب، موش و مارمولک پرهیز کنیم.
به هر روی زرتشتیان پژوهش گروهی از دانشمندان تغذیه را باور دارند که در گذر روزهای سال، پیشنهاد کرده اند که به اندازه نیاز تن و روان خویش بیاشامند و خوراک به بدن رسانند تا تنی سالم، نیرومند و شاداب داشته باشند زیرا تن، جایگاه روان است و شایسته نیست که آزرده بماند.
بیگمان خوردن وآشامیدن به اندازه نیاز بدن با سفارش دانش پزشکی، نیازی نخواهد داشت که مَرتوگان (:بشر) به هنگامی برگزیده در سال وچند روز پی در پی، شکمبه(:معده) خود را به هنگام روشنایی روز، با هیچ نخوردن آرامش(:استراحت) دهند و از غروب آفتاب تا سپیده بامدادی، گاه و بی گاه به خوردن بپردازند.
|
|
61 |
آقای موبد نیکنام، واژه "خرفستر = موجودات موذی" در اوستا آمده و گویا سفارش به نابودی آنها شده است، با توجه به دانش کنونی این کار از نمونه های خرافات نیست؟ با سپاس فراوان.
پرسش :
آقای موبد نیکنام، واژه "خرفستر = موجودات موذی" در اوستا آمده و گویا سفارش به نابودی آنها شده است، با توجه به دانش کنونی این کار از نمونه های خرافات نیست؟ با سپاس فراوان.
پاسخ :
چنانکه اشاره کردید در بخش هایی از اوستا، «خرفستران» نام حشره های آسیب رسان(:موذی) در زندگی مرتو(:انسان) می باشند که چنانچه به آسایش مرتو آسیب برسانند بیگمان بایستی آنها را از بین برد.
حشره هایی مانند پشه مالاریا چنانچه در زیستگاه مرتوگان(:بشر) از بین نرود بیگمان بیماری «مالاریا» گسترش خواهد یافت.
گونه ای پشه تولید کننده بیماری پوستی«سالک»نیز چنین است. حشره ها و جانورانی دیگر نیز چنین ویژگی هایی را داشته اند که در آن زمان اوستا به آن اشاره کرده است، گفتنی است تنها حشراتی که به جایگاه زندگی انسان آمده و درپی آسیب به زندگی انسان می باشند خرفستر(حشره موذی) نام داشته است.
آشکار است که برخی میکروب ها و ویروس های بیماری زا وآسیب رسان نیز اندک اندک از دویست سال پیش شناسایی شدند وبهداشت جهانی در پی نابودی آنها به شیوه های گوناگون گندزدایی و پیشگیری می کند همانند چند هزار سال پیش که نیاکان ما چنین دریافته بودند که برخی حشره ها گسترش دهنده(:ناقل) و گاهی جوندگانی مانند موش گسترش دهنده بیماری هایی مانند طاعون بوده اند، پس نابود کردن گونه هایی از آنها را سفارش کرده بودند.
گفتنی است این شیوه ایرانیان برای بهداشت زیستگاه و تندرستی همگانی بوده است نه مانند اینکه پیروان برخی از ادیان و تیره ها(:اقوام) با نگرش استوره یی و ترادادی(:سنتی) ناگوار
در روزگاران گذشته خویش، کشتن مار و یا آسیب رساندن به سگ را سفارش کرده بودند.
|
|
62 |
با درود فراوان آقای نیکنام، روز پدر در فرهنگ زرتشتیان چه روزی است؟
پرسش :
با درود فراوان آقای نیکنام، روز پدر در فرهنگ زرتشتیان چه روزی است؟
پاسخ :
درود برشما، درتراداد(:سنت) نیاکان ما تنها به روز بزرگداشت جایگاه مادران و بانوان اشاره شده که جشن اسپندگان است، روز اسپند از ماه اسپند که در گاه شماری ویژه مزدیسنان پنجمین روز در ماه اسپند است.
از آنجا که در سالیان گذشته این جشن باشکوه بیشتری برگزار شده است. و ایرانیانی که دلداده فرهنگ نیاکانند نیز روز جشن اسپندگان را برای سپاسداری از مادر، همسر، خواهر، و بانوان فرهیخته خویش برپا داشته اند.
برخی چنین اندیشه کردند که روزی را نیز برای ارج گذاشتن به پدران درفرهنگ ایرانی داشته باشیم. نتیجه این شد که گروهی جشن بهمنگان را پیشنهاد دادند به شوه(:دلیل) اینکه وُهومن (:بهمن) در اوستا نماد نیک اندیشی است واین فروزه(صفت) بیشتر در پدران و مردان به چشم می خورد.
برخی جشن شهریورگان را نامزد کردند که شهریور به ریخت "خشترَه وَییریَه" در اوستا نماد شهریاری، پایداری و پادشاهی برخویشتن است.
دسته ای از ایرانیان نیز روز بزرگداشت کورش بزرگ(۷ آبان) را روز بزرگداشت جایگاه پدر در ایران دانسته اند. به هر روی شایسته تر این است که دست اندر کاران هازمانی و دینی، گزینش روزی را به شوه(:دلیل) ارزش جایگاه مردان و پدران به همه پرسی گذاشته تا روزی مناسب و در خور را به ایرانیان پیشنهاد کنند.
|
|
63 |
هیربد نیکنام نازنین، گیاه هوم چیست و آیا سکرآور هست؟ در جایی خواندم که این گیاه در زاگرس بسیار می روید.
پرسش :
هیربد نیکنام نازنین، گیاه هوم چیست و آیا سکرآور هست؟ در جایی خواندم که این گیاه در زاگرس بسیار می روید.
پاسخ :
«هوم» یکی از گیاهان مورد ستایش نیاکان ما در ایران باستان بوده است به شیوه یی که سرودی نیز به نام «هوم یشت» برای بزرگداشت جایگاه این گیاه، در ادبیات اوستایی به یادگار مانده است.
گمان می رود که این گیاه درزمان گذشته میوه ای به شکل دانه های کوچک انگور تولید می کرده که از شیره آن نوشابه ای سکر آور تهیه می شده تا در پی باوری نادرست وکهن که پیش از زرتشت آموخته بودند. در برپایی آیینی ویژه ودر راستای خشنود ساختن خدایان پنداری خویش، اینگونه نوشابه را با خون گاو درآمیخته و با آشامیدن آن نیروی ویران کننده زاستاری(:طبیعی) همانند آتشفشان، سیلاب، توفان، زلزله و آفت ها را خنثی می کردند.
زرتشت با اینگونه آداب و سنت های خرافی مبارزه کرده ولی از آنجا که مردم با گیاهی به نام "هوم" خو گرفته بودند، گیاه دیگری به همان نام «هوم» ولی با ساقه هایی علفی و بند بند که در کوهستان ها می روید و در میان ساقه آن ماده ای با لکه های قهوای رنگ به نام« اِفدرین یا افدرا» وجود دارد که در دانش پزشکی آرام بخش می باشد، جایگزین هوم آن روزگار شده است.
اکنون سده هاست که موبدان در آغاز جشن وآیین«گاهنبارها»، در یزشن گاه (مکانی که در کنار اتاق نگهداری آتش در آتشکده ها وجود دارد) با سرایش بخش های یسنا، ساقه های هوم کنونی را با اندکی آب در هاون کوبیده، آنگاه اندکی از آن را برای نوشیدن به باشندگان ارمغان می دارند.
آیا گیاه باستانی هوم چه بوده؟ اکنون وجود دارد یا نسل آن از بین رفته است، باید پژوهش بیشتری در این باره روی دهد ولی گیاه هومی که اکنون در تراداد(:سنت) های دینی کاربرد دارد، همان است که ویژگی آن را با داشتن ماده افدرین، دانشمندان گیاه شناس بیان کرده اند.
|
|
64 |
درود استاد نیکنام. رنگ سبزکه نمادی ازآخرین گام عرفان در دین زردشتی است بارنگ سبزی که نماد علویان بوده چه ارتباطی دارد؟
پرسش :
درود استاد نیکنام. رنگ سبزکه نمادی ازآخرین گام عرفان در دین زردشتی است بارنگ سبزی که نماد علویان بوده چه ارتباطی دارد؟
پاسخ :
درود برشما، رنگ سبز در فرهنگ زرتشتی نماد بی مرگی وجاودانگی است، نماد«امرداد» که واپسین گام رازوری«عرفان» در بینش زرتشت است. بنابراین دربسیاری ازجلوه های زندگی آنان مشاهده می شود.
درختان همیشه سبز مانند سرو، کاج، شمشاد و مورت از جایگاه ارزشمندی در فرهنگ مزدیسنان برخوردارند. پس از زایش هرفرزند در خانواده زرتشتی، نهال درخت همیشه سبز نیز در نزدیکی خانه کاشته می شود، شاخه هایی کوچک از گیاهان سبز در آیین های ترادادی(:سنتی) و به هنگام جشن«سدره پوشی» و«گواه گیری»(:عقد) برای پیش کشی استفاده می شود.
به هنگام گواه گیری که آغاز پیوند زناشویی می باشد کلاه داماد وروسری اروس سبز رنگ است، بر سفره سبز گواه گیری؛ دستمال سبز، کله قند با زرورق سبز، برگهای خشک آویشن، شاخه سرو، سوزن ونخ سبز و بسیاری از اینگونه سمبل ها که رنگ سبز دارند یادآور سرسبزی و جاودانگی است.
رنگ سبز در پرچم ایران نیز از آغار نماد جاودانگی و بی مرگی(:امرداد) در فرهنگ نیاکان بوده که همچنان هویت فرهنگی ایرانیان باستان را گواهی می دهد.
جایگاه رنگ سبز در فرهنگ ایرانیان پس از ساسانیان نیز بیگمان از ویژگی های فرهنگ باستانی این سرزمین است زیرا در کشورهای عربی از چنین پوشش ها و نمادهای سبز رنگ در زندگی انان کمتر دیده می شود بدین روی باورهای اندیشه ایران باستان در پیدایش و بهره گیری از رنگ سبز تا روزگار کنونی نیز ادامه داشته است.
|
|
65 |
درود هیربد نیکنام گرامی، علت ورود اندیشه های خرافی به دین زرتشتی درزمان ساسانی چه بود چگونه در دوره های بعد از بین رفت؟ آیاخردمندان زرتشتی دریافتند، یا برخی مسلمانان ادعا می کنند تحت تاثیردین آنها بوده است؟
پرسش :
درود هیربد نیکنام گرامی، علت ورود اندیشه های خرافی به دین زرتشتی درزمان ساسانی چه بود چگونه در دوره های بعد از بین رفت؟ آیاخردمندان زرتشتی دریافتند، یا برخی مسلمانان ادعا می کنند تحت تاثیردین آنها بوده است؟
پاسخ :
درود برشما، خرافات و پندارهای نادرست از آغاز در زندگی همه مرتوگان(:مردم جهان، بشر) و از جمله ایرانیان وجود داشته است.
ملت های بادیه نشین و عقب افتاده که از تمدن و دانش کمتری برخوردار بوده اند؛ با بت پرستی، قربانی کردن و مراسم گوناگون شگفت انگیز ازخرافات بیشتری بهره می گرفته اند.
آنچه از نیاکان خردمند ایرانی ما به یادگار مانده خوشبختانه هیچگاه بت پرست نبوده اند، آنان به دلیل زندگی در سرزمینی پهناور و با نژاد های گوناگونِ تیره ها(:اقوام) ، از فرهنگ و باورهای بیشماری آمیخته شده اند که برخی از چنین باورهایی در همان زمان کاربرد داشته است ولی شایدبه روزگار کنونی خرافات نامیده شوند.
موبدان ساسانی تلاش کردند که بسیاری از سرودهای کهن اوستایی را کوتاه تر کرده تاپیروان ترادادی(:سنتی) دین زرتشت بتوانند در زمانی کمتر آنها را بسرایند. بدین روی نسک کوتاه تری به نام «خرده اوستا » به وجود آمد. در برابر باورهای تازه وارد ملت های دیگر نیز سرودها و آیین هایی در نظر گرفتند تا ایرانیان در کیش نیاکان خود همچنان پای بند باشند، آنان متن اوستایی« پَتِت»(پشیمانی) را به خرده اوستا افزودند، انگیزه آن توبه کردن و یادآوری به گناهان بود که برخی از پیشوایان دینی ملت های تازه وارد( مانند مسیحیان) انجام می دادند.
پیروان اندیشه زرتشت چون تازه شدن بر پایه دانایی را یکی از بنیادهای دینی خود می دانند، بایستی در هر گام از زندگی خویش، باورهای خرافی وکهنه را که از خرد و دانش زمان بی بهره است، از خود دور گردانند.
هیچ تیره(:قوم) تازه واردی نمی تواند ادعا وثابت کند که زندگی وباورهای ایرانیان را درست کرده باشد زیرا یکی ازویژگی های فرهنگی و باورهای دینی ایرانیان، واژه اوستایی «فَرشوکِرِتی » در پیام زرتشت است که چمار(:معنی) آن، تازه شدن با دانش پیوسته در گذر زمان است بنابراین هرچند این کشور چندین بار بایورش تیره های گرسنه، بی فرهنگ و تازی روبرو بوده است ولی چون به فرهنگی وارسته وپیشرو آراسته بوده است. پیوسته باورهای نیک را به آنان نیز پیشکش کرده است.
|
|
66 |
هیربد نیکنام درود. از آنجا که آموزه های دین زرتشت بر پايه نيکی و راستی استوار است و نوزرتشتی ها نيز با این انگیزه آن را برگزیده اند، آياموبدان نوکیشان را می پذیرند؟
پرسش :
هیربد نیکنام درود. از آنجا که آموزه های دین زرتشت بر پايه نيکی و راستی استوار است و نوزرتشتی ها نيز با این انگیزه آن را برگزیده اند، آياموبدان نوکیشان را می پذیرند؟
پاسخ :
درود؛ هنگامی که یک مَرتو(:انسان) باخود پیمان می بندد تا برپایه راستی زندگی کند-_ در گفتار وکردارش از اندیشه نیک و خرد رسا بهره بگیرد-- زندگی خود را با شادی و سازندگی پیش ببرد-- خرسندی خود را در خوشبختی دیگران احساس کند--و...
شایسته نیست به هنگام گرایش او به راستی در اندیشه، گفتار و کرداری که یادگار نیاکانش بوده است، واژگانی مانند "نوزرتشتی" ، "تازه بهدین" ، "نوکیش" و مانند اینها به او نسبت داده شود. آنانکه آیین راستی وخرد را از پدر ومادر به ارث برده اند و خواستارانی که پس از سده ها دریافته اند که بینش نیاکانشان سبب خوشبختی وبهروزی آنان خواهد شد. هردوگروه، آنگاه شایستگی پیروی از اندیشه اشوزرتشت را دارند که کردارشان برپایه منش وسفارش این پیام اور وآموزگار ایرانی باشد.
همه پیروان راستی بهتر است باهمازوری در گسترش إیین راستی کوشش کنند نه اینکه با چنین واژگانی باهم بیگانه گردند.
هرکس با گزینش های خود در زندگی بایستی در نزد وجدان و فروهر خویش، روان هستی و خرد کل (:اهورامزدا) پذیرفته شود. نیازی نیست مرتوی دیگری او را بپذیرد یا نپذیرد. کردارش بایستی برپایه هنجار هستی(:اشا) پسند افتد ودر نظر آید نه اینکه فرد و یا نهادی مهر تایید بر او داشته باشند.
|
|
67 |
آقای نیکنام، واژه مجوس به زبان عربی چیه که به زرتشتیان گفته شده؟
پرسش :
آقای نیکنام، واژه مجوس به زبان عربی چیه که به زرتشتیان گفته شده؟
پاسخ :
مجوس معرب (:عربی شده) واژه «مگوس» است که جمع واژه «مگه» به چمار(:معنی) دانا در اوستا می باشد.
واژه موبدان نیز از واژه «مگوپتان» گرفته شده است. از آنجا که واک(:حرف) « گ » در گویش عربی وجود نداشته به « ج » تبدیل شده است مانند نرگس و گرگان که به نرجس و جرجان تبدیل شده است.
واژه مگوش نیز به مجوس تبدیل شده که در سوره ای از قرآن نیز از آن یاد شده و پیروان دین زرتشت را مانند یهودیان، مسیحیان و صابیین از کافران جدا دانسته است.
|
|
68 |
درود استاد نیکنام.آیاکورش کبیر دردین زرتشت همانند دین یهود منجی بوده است؟
پرسش :
درود استاد نیکنام.آیاکورش کبیر دردین زرتشت همانند دین یهود منجی بوده است؟
پاسخ :
درود برشما. در سرودهای اوستا نامی از کورش بزرگ نیامده و از او درجایگاه«سوشیانت»(:رهایی بخش سپند) گزارشی نشده است. ولی بیگمان با رفتاری که آن روزگار داشته واکنون در منشور حقوق بشرش به یادگار مانده است او را نیز می توان از گروه سوشیانت ها دانست.
او یکی از پادشاهان نیک و کاردان دوره هخامنشی بوده است بیگمان با اندیشه و رفتاری که در تاریخ کشورداری ایران از او سراغ داریم. از برجسته ترین کسانی بوده که به آسایش همه مرتوها(:مردم) از هرتیره(:قوم) و نژاد و برابری همه اندیشه داشته است.
عملکرد او برپایه پیروی از بینش زرتشت استواربوده و از آنجا که برخی از یهودیان آن زمان را از بند اسارت رهایی داده است یهودیان او را منجی و نجات دهنده خود به حساب آورده اند.
|
|
69 |
درود فراوان موبد نیکنام گرامی من دو تا پرسش دارم. ۱: آیا مسلمان شدن ایرانیان هنگام تازش اعراب اختیاری بود و یا اجباری؟
۲: در کشور هایی مانند آلمان برخی از مردم در حال مسلمان شدن هستند می خواستم بدانم چرا این افراد زرتشتی نمی شوند؟ مگر زرتشتی شدن چه اشکالی دارد؟ سپاسگزارم.
پرسش :
درود فراوان موبد نیکنام گرامی من دو تا پرسش دارم. ۱: آیا مسلمان شدن ایرانیان هنگام تازش اعراب اختیاری بود و یا اجباری؟
۲: در کشور هایی مانند آلمان برخی از مردم در حال مسلمان شدن هستند می خواستم بدانم چرا این افراد زرتشتی نمی شوند؟ مگر زرتشتی شدن چه اشکالی دارد؟ سپاسگزارم.
پاسخ :
درود برشما، نسک هایی مانند تاریخ طبری، تاریخ سیستان، تاریخ بخارا، دو قرن سکوت، تاریخ زرتشتیان پس از ساسانیان و نوشته های دیگر که در مورد حمله اعراب به ایران گزارش داده اند، نخستین پرسش شما را پاسخ داده اند.
در مورد تغییر دین هر مرتو انسان، بینش زرتشت برپایه آزادی گزینش استوار شده است. راه راستی و آیین خردمندی را پیشنهاد داده است ولی در گزینش چنین اندیشه یی به جز اراده و ایمان هرفرد که بر خردمندی استوار شده باشد، به راهکار دیگری اشاره نشده است.
پذیرش چنین دین و فرهنگی برای دانایان است. پافشاری و اجباری در پذیرفتن دین زرتشت وجود ندارد. هرکس آزاد است تا راه نیک و بد را خود برگزیند. افزون بر آن در کاروان راستی که به رستگاری همگان اندیشه دارد به سیاهی لشکر نیازی نیست که به دنبال گردآوردن کسانی باشیم که به هر دلیل و انگیزه از باورهای پیشین خود روی گردان شده اند و بی اراده در پی چنگ زدن به ریسمانی باشند که بر پیکر تنومند فرهنگ آیین خردمندی و راستی آویخته شده است. آنانکه خواستار و شیدای پیوستن به إین راستی وخرد باشند، از هیچ مشکلی واهمه نخواهند داشت.
|
|
70 |
زرتشتیان به منجی آخر زمان باور دارند، استاد نیکنام اگر بپذيريم كه شهربانو نیز يكی از بزرگان زرتشتی است. پس فرزندان او نيز از بزرگان زرتشتی بوده اند، اين فرزندان ازامامان شيعيان هستند، آيا می توان برخی از آنان را سوشيانت دانست؟
پرسش :
زرتشتیان به منجی آخر زمان باور دارند، استاد نیکنام اگر بپذيريم كه شهربانو نیز يكی از بزرگان زرتشتی است. پس فرزندان او نيز از بزرگان زرتشتی بوده اند، اين فرزندان ازامامان شيعيان هستند، آيا می توان برخی از آنان را سوشيانت دانست؟
پاسخ :
برخی از تاریخ نگاران به روایت هایی اشاره می کنند که یزدگرد سوم ساسانی(آخرین پادشاه آن روزگار) دخترانی داشته است، یکی از آنان«شهر بانو» بوده که اعراب پس از یورش به ایران، او را به اسیری برده اند انگاه کنیزِ یکی از امامان شده است. دختران دیگر او نیز پس از این حمله راه گریز را پیش گرفته اند (شاید از تیسفون) و سرانجام (پس از پیمودن مسافت نزدیک به دوهزار کیلومتر) به کویر پیرامون شهر یزد وارد شده اند، آنان هریک در دامنه کوهی از استان یزد ناپدید شده اند.
اکنون زیارتگاه هایی به نام "پیر" همانند« پیر بی بی شهربانو در شهر ری تهران» وپیرانگاه هایی در یزد به یادگار مانده است؛
این روایت ها بیشتر به استوره شباهت دارد و بیگمان در زمانی ویژه، به دلیل سیاسی و رهایی از بیداد دشمنان بیان شده است زیرا یزدگرد سوم به هنگام شکست حکومت ساسانی تنها بیست و چند سال داشته و نمی تواند چند دختر بزرگسال از خود داشته باشد که هریک به سرگذشت بالا دچار شده باشند. در نوشته معتبر تاریخی نیز چنین گزارشی مشاهده نشده است.
در بینش زرتشت،(سرودهای گات ها) «سوشیانت» به چمار(:معنی) سود رسان سپندینه(:مقدس) است و به تمام کسانی گفته می شود که در گذر تاریخ زندگی مرتوگان(:بشر) ، سود رسان نامدار بوده اند و سرگذشت زندگی مرتوها(:مردم) هر زمان را به ویژه در باورها و پیروی از اندیشه های خرافی، به سوی پیشرفت، نوسازی و آبادی تغییر داده اند، در این بینش که برای سوشیانت ها وجود دارد از نخستین و آخرین آن ها یادی نشده است. موبدان زمان ساسانی که بسیاری از باورهای نیک زرتشت را برای درک بیشتر تفسیر کرده اند، با برداشتی ویژه عمر جهان را به دوازده هزار سال تقسیم کرده بودند که در هر سه هزار سال، یکی از سوشیانت ها به جهان خواهند آمد و آخرین آن را«شابهرام ورجاوند» گفته اند که در پیرامون کوه دماوند پدیدار خواهد شد. (این نیز یک باور استوره یی و باورمرتوهای آن روزگار است) که بینش زرتشت آن را بیان نکرده و تایید نمی کند.
|
|
71 |
موبد نیکنام آیا برای آمادگی در نماز علاوه بر شستن دست وروی ، شستن پاها نیز سفارش شده است ؟ آیا در زمان ویژه که برای زنان است نیایش آنان درست می باشد؟ با سپاس
پرسش :
موبد نیکنام آیا برای آمادگی در نماز علاوه بر شستن دست وروی ، شستن پاها نیز سفارش شده است ؟ آیا در زمان ویژه که برای زنان است نیایش آنان درست می باشد؟ با سپاس
پاسخ :
درود برشما، درباره نماز ونیایش پیش ازاین پاسخ داده شده است. مشکل این است که ما هرچه پرسش از آیین زرتشت داریم، پاسخ آن را در مقایسه با ادیان ابراهیمی به سنجش می آوریم درحالیکه شباهتی باهم ندارند.
هنگامی که یاد آوری شده دین زرتشت آیین دستورها(:احکام) نیست ودر اینگونه آداب روزانه زندگی، زرتشت دستوزی را سفارش نکرده است. به چمار(:معنی) این است که چگونگی شستن تن، خوراک خوردن، جامه برتن داشتن، برخورد با دیگران، پاکیزه بودن درزندگی وپاکیزگی پیش از نماز را به دوش(:انسان) و دانش هرروزگار واگذار کرده است.
پیش از این اشاره شده که گونه یی نماز از موبدان ساسانی به یادگار مانده که همچنان زرتشتیان ترادادی(:سنتی) آن را می سرایند. برخی از سرودهای ترادادی نماز، در بخش نیایش ها در تارنمایwww.kniknam.com شنیده می شود. در اینگونه نمازها سفارش شده تا مرتو(:انسان) بایستی با خردخویش دریابد که با تن وروانش پاک است، در جایگاهی پاک ایستاده است و رو به سوی روشنایی اهورامزدا(:نماد اگاهی ودانایی در هستی) را آفرین خواهد گفت.
بنابراین چنانچه اندیشه وخرد نمازگزاری تن وروان خویش را پاکیزه می داند؛ نیازی به استفاده بیهوده آب ندارد که برای هربار نماز ونیایش، آب را باردیگر کاهش دهد
چنانچه هرکس تنها دستان خویش را ناپاک می داند، در شستش آن می کوشد و چنانچه همه تن خود را نیازمند پاکیزگی می داند، سشتشوی تن خواهد داشت. در نیایش ترادادی سرها نیز پوشیده می باشند.
زنان نیز در هنگام ویژه ماهانه، نیایش می کنند تا اهورامزدا (نمادخردمندی) را فراموش نکرده باشند. در نیایشی که از سرودهای گات ها و در هات 28 چنین آمده است:
"انسان همانند شیوه پیش همراه با گفتار وسرایش سرودهای مانتره(:اندیشه برانگیز) باید کرداری شایسته در هر هنگام داشته باشد تا هویت انسانی خویش را بین موجودات هستی بیان کرده باشد".
|
|
72 |
با درود موبد نیکنام، آنگونه که از تارنمای شما دریافتم، بینش زرتشت را تنها در گات ها می توان شناخت وکاملا علمی واخلاقی وبه دور از احکام و خرافات می باشد. اما با گذشت بیش از هزاران سال پیرایه هایی نیز به آن راه یافته یا ساخته شده که توسط روحانیان زرتشتی بوده ویا باورهای پیش از زرتشت بوده است. به هر روی اکنون برای ایرانیانی که خواستار این دین هستند، اندکی سر در گمی فراهم کرده است. مشکل دیگر چنان که درپرسش های ارسال شده دیگران نیز آشکار است برخی خواستار پیوستن به دین زرتشت می باشند اما شما همواره پاسخ داده اید که مراسم پذیرش رسمی درکار نیست و هدف پیوستن به گفتار، رفتار وپندار نیک است. اگر چه درست است اما باید توجه داشت که هر دینی دارای نشانه ها ومراسم ویژه خود می باشد که بر اساس آن پیروان دین، گرد هم آمده و با هم همدلی وهم زبانی کنند. با این روش که شما می فرمایید این علاقمندان پراکنده شده و از وجود یکدیگر خبری ندارند. نکته دیگر مراسمی تدفین وترحیم وجود دارد که باید به سبک مشابهی در یک دین بر گزار شود. با توجه به تمام این نکات آیا زمان آن نرسیده که دانایان زرتشتی با نوشتن کتابی یگانه وکامل، دین زرتشتی را به دور از پیرایه ها از نو تدوین کنند و راه بهتری برای پذیرش خواستاران به این آیین کهن ولی بسیار پیشرفته بیابند.
پرسش :
با درود موبد نیکنام، آنگونه که از تارنمای شما دریافتم، بینش زرتشت را تنها در گات ها می توان شناخت وکاملا علمی واخلاقی وبه دور از احکام و خرافات می باشد. اما با گذشت بیش از هزاران سال پیرایه هایی نیز به آن راه یافته یا ساخته شده که توسط روحانیان زرتشتی بوده ویا باورهای پیش از زرتشت بوده است. به هر روی اکنون برای ایرانیانی که خواستار این دین هستند، اندکی سر در گمی فراهم کرده است. مشکل دیگر چنان که درپرسش های ارسال شده دیگران نیز آشکار است برخی خواستار پیوستن به دین زرتشت می باشند اما شما همواره پاسخ داده اید که مراسم پذیرش رسمی درکار نیست و هدف پیوستن به گفتار، رفتار وپندار نیک است. اگر چه درست است اما باید توجه داشت که هر دینی دارای نشانه ها ومراسم ویژه خود می باشد که بر اساس آن پیروان دین، گرد هم آمده و با هم همدلی وهم زبانی کنند. با این روش که شما می فرمایید این علاقمندان پراکنده شده و از وجود یکدیگر خبری ندارند. نکته دیگر مراسمی تدفین وترحیم وجود دارد که باید به سبک مشابهی در یک دین بر گزار شود. با توجه به تمام این نکات آیا زمان آن نرسیده که دانایان زرتشتی با نوشتن کتابی یگانه وکامل، دین زرتشتی را به دور از پیرایه ها از نو تدوین کنند و راه بهتری برای پذیرش خواستاران به این آیین کهن ولی بسیار پیشرفته بیابند.
پاسخ :
درود بر شما، چنانکه شما نیز اشاره کرده اید. زرتشت چگونگی بهتر زیستن را در سرودهای خود بیان کرده است، از آموزش های او سده ها گذشت تا ایرانیان با اندیشه و کردار خویش از نام آوران تاریخ، فرهنگ و تمدن در جهان بوده اند.
آشکار است«هرکه آمد، گره ای چند براین تار افزود!» برخی از ترادادها(:سنت ها)ی ناهمگون با اندیشه زرتشت، سال ها در رفتار پیروان زرتشت نیز در آمیخته است. ولی تراداد ها را زرتشت آموزش نداده است! نیاکان ما نسبت به دانش خود درهرزمان، نوآوری داشته اند که در بستر زندگی آنان مفید بوده است. زرتشت بسیارنیک اندیشه کرده است که در گفتارش ازدستور(:احکام) چگونه زیستن بهره نداشته است. زیرا در دانش آن زمان چگونگی کارهای روزانه مانند شستن بدن، برون رفت از پلیدی ها، استفاده از پاک کننده ها، شیوه خاکسپاری، رهایی ازجسد درگذشتگان، آیین های پس از درگذشتن ومانند اینها به شیوه امروزی نبوده است.
به همین سبب دین زرتشت نمی تواند احکامی داشته باشد زیرا همواره با دانش زمان هماهنگ خواهد شد. بیگمان چنانچه اکنون نیز نوشته ای دردانش بهداشت و چگونگی زندگی روزانه فراهم شود، زمانی کهنه خواهد شد چون دانش بشری در همه رشته ها هیچگاه پایانی نداشته و پیوسته رو به پیشرفت داشته است.
نتیجه اینکه هرکس بخواهد راه بهزیستی به شیوه پیام زرتشت رافراگیرد و گزینش کند، نخست باید پیام و بینش او را از سروده هایش(:گات ها) پژوهش کرده و فراگیرد، سپس در هرجای دنیا که زندگی می کند. به تراداد های نیک و سازنده هازمان(:جامعه) آنجا نیز به ژرفی بنگرد سپس آنچه رابا ویژگی های بینش این آموزگار هماهنگ است، به درستی برگزیند. آداب وآیین نیاکان خویش را فراگیرد و به هنگام خود به آنها بپردازد، برای آشنایی بیشتر با جشن های ملی ایران و سنت های زرتشتی از زاده شدن تا درگذشت، به نسک«یادگار دیرین» نگاه کنید، نوشته من که در سال ۱۳۹۴ توسط انتشارات بهجت در تهران به چاپ رسیده است.
ReplyForward
|
|
73 |
موبد نیکنام درود، آیا فال گرفتن و پیشگویی در دین زرتشت مورد تایید است؟
پرسش :
موبد نیکنام درود، آیا فال گرفتن و پیشگویی در دین زرتشت مورد تایید است؟
پاسخ :
درود برشما، بینش زرتشت به سرنوشت از پیش آماده شده برای هر مرتو(:انسان) باور ندارد که هر مرتو از آغاز و بدون اختیار آن را پذیرفته وتا پایان زندگی این شیوه را دنبال کند.
آنچه برسر هر مرتو خواهد آمد، گزینش وخواسته خود اوست که در گذر زندگی پیش رویش آشکار خواهد شد. تنها بخت (:شانس) است که هرگاه پیش روی زندگی مرتوگان(:بشر) قرار می گیرد بایستی از آن بهره بگیرد.
بخت های پیش رو چه خوش آیند وسازگار باشند و چه ناگوار، بد ودور از چشم داشت. هرکس باید از روی دانایی وخرد از بخت پیش آمده بیاموزد وبهره برگیرد.
اگر بخت پیش رویش، نیک باشد تا هنگام آن سپری نشده، بهره مند شود واگر بد است با خردمندی ایستادگی و با آن مبارزه کند تا راه بهتری پیش آید.
بدین روی فال گرفتن، پیشگویی کردن و اینکه یکی از آینده جهان آگاه تر باشد و آینده دیگری را از پیش بازگویی کند که چه سرنوشتی خواهد داشت، پسندیده نیست و جایگاهی در بینش زرتشت ندارد.
|
|
74 |
با درود.استاد نیکنام...
باور به "جن" در دین مزديسنا چگونه است ؟
پرسش :
با درود.استاد نیکنام...
باور به "جن" در دین مزديسنا چگونه است ؟
پاسخ :
درود بر شما، در بینش و پیام زرتشت چیزی یا موجودی به نام جن، پری و فرشته وجود ندارد.
زرتشت خدای باور خویش را «مزدا» نامیده است. به چم(:یعنی)دانش بیکران، دانش و آگاهی که تنها در چارچوب آن می توان به هستی نگریست.
بنابراین پندارهای آنچنانی که بیرون از این هستی ممکن است چیزی را مشاهده کنیم و در پشت پرده نگرش ما موجودات دیگری به هستی درآمده اند، در نوشته ها و باور پیروان زرتشت جایگاهی ندارد.
|
|
75 |
درود موبد نیکنام، دو پرسش دارم ١- اهورامزدا كيست و چه ویژگی هایی دارد؟ ٢- زرتشت به دنيای پس از مرگ نیزباور داشته واگر داشته آن را چگونه ترسيم كرده است.
پرسش :
درود موبد نیکنام، دو پرسش دارم ١- اهورامزدا كيست و چه ویژگی هایی دارد؟ ٢- زرتشت به دنيای پس از مرگ نیزباور داشته واگر داشته آن را چگونه ترسيم كرده است.
پاسخ :
اهورامزدا، ویژگی و فروزه ای(:صفتی) است که برای نخستین بار زرتشت به پدیدآورنده وپرورنده هستی داده است.
«اهو» به چم(:معنی) هستی و اهورا(: هستی دار، هستی مند).
«مزدا» نیز به چم دانش و دانایی بیکران است. زرتشت باوردارد که دانایی وآگاهی بیکران است که این هستی را آغاز کرده و ذره ذره های آن را به ریخت(:شکل) در آورده است. چنین خدایی به ریخت موجودی نیست که در آسمان ها جای داشته باشد بلکه دانش بیکران و هستی مند(:مزدا) اشغی(:عشقی) است که در همه هستی روان است.
۲- زرتشت به روان (:روح) در کالبد مرتو (:انسان) باور دارد که این روان با هرکار خوب و سود رسانی که خوشبختی دیگران را نیز فراهم سازد، شاد و خرسند خواهد شد و بهشت را در این جهان برای خویش فراهم خواهد ساخت. یا با کارهایی ناشایست، روان مرتو آزرده خواهد گشت و در رنج خواهد بود.
آشکار است که پس از مرگ نیزروان مرتو با همان ویژگی که داشته است، همچنان خواهد بود و از بین نخواهد رفت. به بیانی دیگر، در باور زرتشتیان پس از دوره زندگی مادی و جسمی، مرگ و نیستی پیش نمی آید بلکه «درگذشت» روی خواهد داد، تن و جسم از آن پس نخواهد بود و آغازی خواهد شد برای زندگی مینوی روان درگذشته، به همین روی زرتشتیان پس از درگذشتن کسی سوگواری نخواهند کرد، زیرا درگذشت (از جهان مادی به دوره مینوی رهسپارشدن) نیز دوره پایانی و باشکوه هویت یک مرتو است که به اشغ هستی نزدیک شده است و فرآیند نیک هستی است.
|
|
76 |
درود موبد نیکنام گرامی،شما پاسخ داده اید که دیگر بخش های اوستا به غیراز گاتها نیز ارزش دارد و بازتاب دهنده اندیشه نیاکان است. پس در باور زردشتیان فرشته هم وجود دارد. پیروزی تشتر بر دیو اپوش (فرشته باران بر دیو خشکسالی) در استوره های ایرانی، درست است؟
پرسش :
درود موبد نیکنام گرامی،شما پاسخ داده اید که دیگر بخش های اوستا به غیراز گاتها نیز ارزش دارد و بازتاب دهنده اندیشه نیاکان است. پس در باور زردشتیان فرشته هم وجود دارد. پیروزی تشتر بر دیو اپوش (فرشته باران بر دیو خشکسالی) در استوره های ایرانی، درست است؟
پاسخ :
Koorosh Niknam <niknam.kourosh@gmail.com>
Sat, Sep 29, 10:10 AM (2 days ago)
to me
درود برشما، دوست گرامی آنچه در اوستا آمده، اندیشه و دانش نیاکان من و شما در فرهنگ گذشته سرزمینِ باستانی ایران است.
آشکار است که نیاکان ما نزدیک به پنج هزار سال پیش اندیشه زرتشت را نیز پذیرفته اند و با بینش خردمندی و یکتاپرستی سفارش شده او به هستی نگریسته اند.
گفتنی است پیش از آن پیرو اندیشه زرتشت نبوده اند، بدین روی شایسته نیست تا همه باورها و
گاهی پندارهای پیشین، درست و نادرست را به بینش زرتشت نسبت دهیم.
تشتر(فرشته باران)، دیو اپوش (نماد خشکسالی) و دیگر ایزدان مانند وَرَهرام (نماد پیروزی) مهر (نماد پیمانداری) آناهیتا(نماد پاکدامنی) و... که در ادبیات اوستایی از آن ها یادشده و بخش های گوناگون گنجینه اوستا را فراهم کرده است. همگی باور و استوره های کهن این سرزمین بوده و هریک در جای خود ارزش بررسی و پژوهش دارند تا دریابیم نیاکان ما به هر روزگاری چه بینش و نگرشی به هستی و رویدادهای پیرامون آن داشته اند. ولی نباید آنها را به بینش خردمندانه زرتشت نسبت داد.
|
|
77 |
موبد نیکنام درود، در آیین زرتشت سرنوشت و قسمت چگونه بیان می شود؟
پرسش :
موبد نیکنام درود، در آیین زرتشت سرنوشت و قسمت چگونه بیان می شود؟
پاسخ :
دین زرتشت، آیین خردورزی است و گزینه ای به نام«سرنوشت و تقدیر» در آن نقشی ندارد.
اینکه برخی باور دارند:
«سرنوشت هرکس از آغاز برپیشانی او نوشته شده» یا باوردارند:
«گلیم بختِ کسی را که بافتند سیاه،
به آبِ زمزم و کوثر سپید نتوان کرد»
هیچیک در بینش زرتشت جایگاهی ندارد.
چه کسی گلیم بخت مرتو(:انسان) را سیاه بافته است؟ خداوند!؟ به دور از جایگاه اهورامزدا(:دانایی وآگاهی بیکران هستی مند) است که یکی را خوشبخت بخواهد و بر دیگری خشم بگیرد، اورا بدبخت کند.
بدین روی سرنوشت از پیش نوشته شده برای مَرتو(انسان) در اندیشه زرتشت جایگاهی ندارد.
آنچه در هر زمان و رویدادی پیش روی هرکس قرار می گیرد از پیش آمدهای گوناگون و طبیعی است که هرگونه آن برای کسی پیش خواهد آمد، اینگونه پیش آمدها بخت(:شانس) نامیده می شود آنانکه از هرپیش آمدی به نیکی بهره بگیرند، بخت یارند.
شایسته است تا هر مرتوگانی از دانش وخردمندی بهره بگیرد سپس با هر پدیده روبرو شود، چنانچه بخت خوب وخوش آیندی پیش رو باشد، آنرا بپذیرد و کوشش کند تا از دست ندهد. چنانچه پدیده ای آسیب رسان فرا رسیده باشد در پی مبارزه با آن برآید.
ReplyForward
|
|
78 |
موبد نیکنام درود، دستهای برافراشته که در گات ها برای نیایش سفارش شده به چه معنی است؟
پرسش :
موبد نیکنام درود، دستهای برافراشته که در گات ها برای نیایش سفارش شده به چه معنی است؟
پاسخ :
در چند سرود از«گاتها» سراینده آن، اشوزرتشت از «نِمَنگها»(:نماز) سخن می گوید که از«اوستانَه زَستُو»یاد شده است. اوستانه به چم(معنی) افراشته و برافراشته است و واژه زستو در گویش پارسی به دست گفته شده، این واژگان درکنار هم به چِمار(دست های بر افراشته) است.
شَوَه(:دلیل) ویژه ای برای افراشته نگه داشتن دست ها در جایی بیان نشده است.
شاید شوه بالا گرفتن دست های مَرتو(:انسان) به هنگام نیایش به چندانگیزه بوده است، نخست اینکه نیاز و خواسته را از اهورامزدا(:دانایی وآگاهی بیکران درهستی) را بیان می کند، همانند کسی که به چیزی دلبستگی فراوان داشته باشد و برایخواستن یا در آغوش گرفتن آن، خود به خود دستان خویش از هم گشاده رو به پیش خواهد برد.
دو دیگر اینکه هرکس بایستی به هنگام نماز و نیایش، اندیشه اش را به سوی بالا و پیشرفت خواهد برد و سه دیگر به هنگام افراشتن دست ها، با سرانگشتانِ خود توانایی دریافت انرژی های مثبت ونیک از کهکشان بیشتر و پویاترخواهد شد.
|
|
79 |
آقای نیکنام آیا زرتشتیان به پیدایش آدم و حوا اعتقاد دارند ياخیر؟
پرسش :
آقای نیکنام آیا زرتشتیان به پیدایش آدم و حوا اعتقاد دارند ياخیر؟
پاسخ :
درادبیات دینی و اوستا، همانند آنچه درآغاز تورات ودر سفر پیدایش در باره آفرینش مَرتو(:انسان) آمده یاد نشده است. به گونه ای که خداوند با فراهم آوردن گِل(:خاک) که فرشتگان برایش فراهم کردند، نخست حضرت«آدم» را آفرید و هزاران سال پس از آن، با نیازی که آدم داشت «حوا» رااز پهلوی آدم خلق کرد، سپس آنان را در جایگاهی به نام جَنَت(:بهشت) قرار داد، پس از آنبا کاراشتباهی که آنان انجام داده و از میوۀ بدون پروانه(:ممنوعه) استفاده کردند، خداوند با آگاهی از این کار اشتباه، آنان را از«جنت» به روی زمین کوچ داد و اکنون مرتوگان(:بشر)، فرزندان آنان می باشند، اینچنین استوره یارویدادی اگر درست نیز باشد سخنی در نوشته های اوستایی نیامده است.
تنها درنسک(:کتاب) «بندهش» که یکی از نوشته های پهلوی است آمده که «کیومرث» نخستین انسانی بوده که پدیدار شده است. تخمه(:نطفۀ) کیومرث درخورشید پالوده شده و سپس به زمین آمده است. از ریختن آن برخاک، دو شاخه از گیاهی همانند ریواس روییده شده که آنان را «مشی» و «مشیانه» نام نهاده اند. این دوشاخه گیاه برهم پیچیده اند و آغاز آفرینش را دراین جهان تشکیل داده اند.
زرتشت در گات ها وسرودهای خود پرسش هایی در هر جستار، به ویژه آفرینش از تماشای هستی دارد، ولی رویدادی ویژه را پیش بینی واشاره نمی کند تا به روزگاری دانش همگانی، در رشته های گوناگون آن را مردود بداند.
|
|
80 |
موبد نیکنام ارجمند نتیجه کردار خوب یا بد چگونه به انسان برمی گردد؟ آیا پس از مرگ معادی وجود دارد؟
پرسش :
موبد نیکنام ارجمند نتیجه کردار خوب یا بد چگونه به انسان برمی گردد؟ آیا پس از مرگ معادی وجود دارد؟
پاسخ :
در فلسفه زرتشت وبینش وی که در سرودهایش(گات ها) آمده است. کردار "نیک" هر مَرتو(:انسان) وعملکرد "بد" او، پادش و پادافراه جداگانه دارد که در همین جهان بر روان مرتو اثر خواهد گذاشت.
بدینروی به باور ترادادی(:سنتی) مزدیسنان، کسی که بداندیش باشد، از روان آزرده ای برخوردار خواهد شد و مَرتوی نیکوکار، روانی آرام و شاد خواهد داشت. این شادی و ارامش یا دگرگون آن رنج وافسردگی بسیار برای روان هر مرتو، پس از درگذشت وی از جهان مادی نیزهمچنان ادامه خواهد داشت.
به بیانی دیگر از عملکردی که جسمش در جهان مادی داشته است، شاد و خشنود خواهد بود و یا روانش عذاب کشیده و آزرده خواهد شد تا اینکه پس از هنگامه ای دیرپا، پالوده گشته و به «گروتمان» سرای روشنایی و شادی برسد.
|
